Hai vùng ít xuất hiện trên phim nhưng chiếm phần lớn diện tích, phần lớn sản lượng nông nghiệp và ngày càng nhiều dân số.
Trung Tây: đồng bằng, nhà máy và thành phố cỡ vừa
Vùng này trải trên đồng bằng rộng với đất đai thuộc loại màu mỡ nhất thế giới. Nông nghiệp ở đây không phải ruộng nhỏ mà là các trang trại quy mô rất lớn, cơ giới hoá cao, sản xuất ngũ cốc và chăn nuôi cho cả thế giới.
Song song với nông nghiệp là công nghiệp chế tạo, hình thành quanh các hồ lớn và hệ thống đường sắt: ô tô, thép, máy móc nông nghiệp, chế biến thực phẩm.
Đô thị ở đây chủ yếu là các thành phố cỡ vừa — đủ lớn để có bệnh viện tốt, đại học và sân bay, nhưng không tắc nghẽn và không đắt như hai bờ.
Vành đai gỉ và chuyện đã xảy ra
Từ giữa thế kỷ hai mươi, nhiều nhà máy ở vùng này đóng cửa hoặc chuyển đi nơi khác. Các thành phố từng thịnh vượng mất việc làm, mất dân số và mất nguồn thu thuế trong nhiều thập niên.
Hệ quả kéo dài tới tận bây giờ: những khu phố xuống cấp, ngân sách thành phố eo hẹp, và một tâm lý bị bỏ lại phía sau mà giới quan sát cho là yếu tố then chốt để hiểu chính trị Mỹ đương đại.
Nhưng bức tranh không chỉ một màu. Một số thành phố trong vùng đã chuyển đổi thành công sang y tế, giáo dục, logistics và công nghệ, và hiện thu hút người trẻ nhờ chi phí sống thấp.
Miền Nam: vùng tăng trưởng nhanh nhất
Trong nhiều thập niên gần đây, đây là vùng có dân số tăng nhanh nhất nước. Lý do là tổ hợp của nhiều thứ: khí hậu ấm, giá nhà thấp hơn, nhiều bang không thu thuế thu nhập cá nhân, và chính sách thu hút doanh nghiệp.
Điều hoà không khí đóng vai trò lịch sử lớn hơn nhiều người nghĩ: nếu không có nó, mùa hè nóng ẩm kéo dài sẽ khiến việc phát triển đô thị quy mô lớn ở đây rất khó.
Kinh tế vùng nay khá đa dạng: năng lượng, hàng không vũ trụ, tài chính, y tế, cảng biển, và các cụm công nghệ đang lớn nhanh quanh một số đô thị.
Cái giá của tăng trưởng nhanh
Hạ tầng thường chạy sau dân số. Đường tắc, trường quá tải, và giá nhà ở các thành phố hút người đã tăng rất mạnh — làm mất dần chính lợi thế từng kéo người tới.
Một số vùng còn đối mặt với sức ép về nguồn nước, và ở các bang ven biển đông nam là chi phí bảo hiểm nhà tăng vọt do rủi ro bão.
Hành lang đô thị đang hình thành
Tăng trưởng ở hai vùng này không trải đều mà dồn vào một số hành lang: các dải đô thị nối hai hoặc ba thành phố lớn dọc theo một trục đường cao tốc, với vùng ngoại ô lấp dần khoảng trống ở giữa.
Những hành lang này là nơi phần lớn việc làm mới xuất hiện, và cũng là nơi giá nhà tăng nhanh nhất trong vùng. Bên ngoài chúng, nhiều hạt nông thôn vẫn tiếp tục mất dân.
Với người tìm việc, điều này có nghĩa là bản đồ cơ hội hẹp hơn bản đồ hành chính nhiều: nên nhìn theo vùng đô thị chứ không nhìn theo tên bang.
Vì sao người mới nên cân nhắc hai vùng này
Với cùng một mức thu nhập, chất lượng sống có thể cao hơn đáng kể: nhà rộng hơn, đi làm gần hơn, ít áp lực tài chính hơn.
Đánh đổi cũng có thật. Cộng đồng người Việt mỏng hơn ở nhiều nơi, nghĩa là ít chợ, ít nhà hàng và ít mạng lưới hỗ trợ hơn — dù các đô thị lớn của cả hai vùng đều đã có cộng đồng đáng kể. Cơ hội việc làm trong một số ngành hẹp cũng ít hơn, nên nếu nghề của bạn tập trung ở hai bờ thì cần cân nhắc kỹ.
Cách thực tế nhất là so tổng chi phí và thời gian đi lại cho đúng hoàn cảnh của mình, thay vì so lương gộp giữa hai nơi — một mức lương thấp hơn ở vùng chi phí thấp thường còn lại nhiều hơn.
Vành đai gỉ là gì?
Là cách gọi vùng công nghiệp cũ quanh Ngũ Đại Hồ, nơi nhiều nhà máy đóng cửa từ giữa thế kỷ hai mươi, kéo theo mất việc làm và suy giảm dân số kéo dài.
Vì sao miền Nam tăng dân số nhanh?
Vì khí hậu ấm, giá nhà thấp hơn, nhiều bang không thu thuế thu nhập cá nhân và chính sách thu hút doanh nghiệp. Điều hoà không khí cũng là điều kiện kỹ thuật then chốt.
Chi phí sống thấp có nghĩa là lương thấp không?
Thường là có, nhưng nên so phần còn lại sau chi phí chứ không so lương gộp. Mức lương thấp hơn ở vùng chi phí thấp thường để lại nhiều hơn.
Cộng đồng người Việt ở hai vùng này thế nào?
Mỏng hơn so với hai bờ ở nhiều nơi, nhưng các đô thị lớn của cả Trung Tây và miền Nam đều đã có cộng đồng đáng kể với chợ, nhà hàng và tổ chức riêng.
